دگزامفتامین

دگزامفتامین
نام‌گذاری اتحادیه بین‌المللی شیمی محض و کاربردی (2S)-1-phenylpropan-2-amine
شناساگرها
شماره ثبت سی‌ای‌اس	51-64-9 Y
پاب‌کم	5826
کم‌اسپایدر	5621 Y
UNII	TZ47U051FI Y
شمارهٔ ئی‌سی	200-112-1
دراگ‌بانک	DB01576
KEGG	D03740 Y
MeSH	Dextroamphetamine
ChEBI	CHEBI:4469 Y
ChEMBL	CHEMBL612 N
کد اِی‌تی‌سی	N06BA02
مرجع بیلشتین	2205872
مرجع جی‌ملین	1125854
جی‌مول-تصاویر سه بعدی	Image 1 Image 2
SMILES C[C@H](N)Cc1ccccc1 C[C@H](N)CC1=CC=CC=C1
InChI InChI=1S/C9H13N/c1-8(10)7-9-5-3-2-4-6-9/h2-6,8H,7,10H2,1H3/t8-/m0/s1 Y Key: KWTSXDURSIMDCE-QMMMGPOBSA-N Y InChI=1/C9H13N/c1-8(10)7-9-5-3-2-4-6-9/h2-6,8H,7,10H2,1H3/t8-/m0/s1 Key: KWTSXDURSIMDCE-QMMMGPOBBF
خصوصیات
فرمول مولکولی	C 9NH 13
جرم مولی	135.2062 g mol-1
log P	1.789
داروشناسی
فراهمی زیستی	>75% (oral)
Routes of administration	Insufflated intravenous oral rectal sublingual vaporized
دگرگشت	Hepatic
Elimination half-life	10-28 h (average 12 h)
دفع	~45% (renal)
Controlled (S8)(AU) Schedule III(CA) Class B(UK) Schedule II(US)
رده‌بندی داروهای بارداری	B3(استرالیا)
به استثنای جایی که اشاره شده‌است در غیر این صورت، داده‌ها برای مواد به وضعیت استانداردشان داده شده‌اند (در 25 °C (۷۷ °F)، ۱۰۰ kPa)
N (بررسی) (چیست: Y/N؟)
Infobox references

دکستروآمفتامین سولفات (به انگلیسی: Dextroamphetamine)

رده درمانی: محرک مغزی و تنفسی، ایزومر آمفتامین

اشکال دارویی: قرص

دگزامفتامین

دگزامفتامین ایزومر فضایی راست دست آمفتامین است و فعالیت آن در دستگاه عصبی مرکزی بسیار زیاد است ولی ایزومر دیگر آمفتامین یعنی لووآمفتامین فعالیت بیشتری در دستگاه عصبی محیطی دارد و به همین دلیل برای افزایش کارایی درمانی و کاهش عوارض محیطی فرم خالص ایزومر راست دست آمفتامین یعنی دگزآمفتامین عرضه می‌شود.

موارد مصرف

در درمان نارکولپسی (حملات خواب)، کودکان بیش فعال (اختلال کم‌توجهی - بیش‌فعالی)، چاقی اگزوژن و افسردگی مقاوم به درمان استفاده می‌شود.

مکانیسم اثر

با مکانیسم دوگانه آزادسازی-مهار بازجذب کاتکول آمینها (دوپامین، نوراپی نفرین) باعث افزایش فعالیت این مواد و افزایش فعالیت مغزی و کاهش خواب‌آلودگی، سرخوشی، افزایش انگیزه، تمرکز و افزایش سرعت تفکرات می‌شود.

عوارض جانبی

دستگاه عصبی: بی‌قراری، بی‌خوابی، سرگیجه، سردرد، بی‌حوصلگی، در طولانی‌مدت افسردگی شدید و سایکوز. گوارشی: بی اشتهائی، خشکی دهان، کاهش وزن، اسهال، یبوست، کرامپ شکم. قلبی - عروقی: افزایش فشارخون، تاکیکاردی. موارد دیگر: دیستونی سر و گردن، افزیش فشار داخل چشم، ناتوانی و افت میل جنسی.

تداخلات

• مصرف داروهای مشتق آمفتامین همراه وقفه دهنده‌های مونوآمین اکسیداز ممنوع است.
• مصرف همراه دارو یا غذاهایی که ph معده یا ادرار را به صورت محسوسی تغییر می‌دهند باید با احتیاط انجام شود.
• تجویز برای افراد با سابقه سوء مصرف دارو-مواد و الکل، افراد با افکار متمایل به خودکشی با احتیاط انجام شود.
• تجویز برای افراد دارای اختلال دوقطبی، شیدائی و مانیا با احتیاط انجام شود.
• تجویز برای افراد دارای علائم سایکوز با احتیاط فراوان انجام شود.
• در افراد با اضطراب و خشونت مفرط با احتیاط تجویز شود.
• همراه داروهای محرک اعصاب مرکزی و همچنین داروهای بدون نیاز به نسخه سرماخوردگی با احتیاط مصرف شود.
• در افراد با سابقه پرولاپس و نارسائی دریچه میترال، نارسائی‌های قلبی، فشار خون بالا و دیگر عوارض قلبی-عروقی مصرف نشود.

جستارهای وابسته

• آمفتامین
• لووآمفتامین
• متیل فنیدات

• فرهنگ داروهای ژنریک ایران، دکتر حشمتی، ۱۳۸۷